Bezieling
22-04-2009 Het Financieele Dagblad
Afgelopen vrijdag was ik in de Cruise terminal in Rotterdam, de voormalig aankomst- en vertrekhal van de Holland America Lijn, bij de start van de Week van het Ambacht. Het Hoofdbedrijfschap Ambachten, de initiatiefnemer had mij gevraagd om bij dit event een spreekbeurt te houden over duurzaamheid en ondernemerschap. Bij de voorbereiding van mijn verhaal bleek al snel dat ik wat ouderwetse denkbeelden en associaties had bij het woord: Ambachten. De ambachten zijn namelijk veel dichterbij dan ik me realiseerde en zitten in de haarvaten van de samenleving. Persoonlijke verzorging, het dak boven ons hoofd en de verwarming in ons huis, voedselbereiding, design, beroepen in de gezondheidzorg, een reeks aan technische beroepen met daaronder onmisbare toeleveranciers voor de industrie zijn allemaal ambachten. Niet alleen ik realiseerde me dat niet want de ambachten zijn de laatste jaren ook verdwenen uit de officiële statistieken en in het overheidsbeleid gemarginaliseerd. Het ambacht leeft, groeit en bloeit echter als nooit te voren.
Momenteel werken er in Nederland zo’n 900.000 mensen in deze sector verdeeld over ruim 200.000 ondernemingen met een jaaromzet van min of meer 75 miljard. Het zijn allemaal vakmensen waarbij kwaliteit, echtheid, trots, service en plezier in het werk hoog in het vaandel staan. Met bezieling voor wat ze willen doen en niet voor wat ze willen bereiken dragen ze daadwerkelijk bij aan de echte economie, de ambachtseconomie. Hoe verscheiden de producten en diensten die de ambachten leveren ook zijn, zij komen allemaal tot stand door geschoolde handen van mensen die met overgave bezig zijn. Een sector die weinig kan verbloemen ‘What you see is what you get’ en ‘niet goed geld terug’. De huidige kredietcrisis geeft mooie voorbeelden van sectoren die ogenschijnlijk hoger staan aangeschreven dan ambachten maar waarbij ‘niet goed geld weg’ beter past. Er is dus fundamenteel verschil tussen de arbeid van een bankwerker en een bankmedewerker. Daar komt nog eens bij dat zelfs vandaag tijdens de economische tegenwind ambachtelijke mensen gewild zijn en vrijwel alle ambachtelijke branches (meer dan 40) kampen op alle opleidingsniveaus met een groeiend tekort aan vakbekwame mensen. Ambachtelijke ondernemingen zijn van inventief. Door innovatie proberen ze altijd nieuwe oplossingen te vinden en de kwaliteit van hun producten te verbeteren zonder zichzelf met hun timmermansoog en Fingerspitzengefuhl weg te cijferen. Ambachten zouden we moeten koesteren omdat ze vanuit de zogenaamde schuurtjes de echte innovaties voortbrengen. Ze zijn per definitie arbeidsintensief en komen wat mij betreft dus net als duurzame producten in aanmerking voor een laag BTW-tarief.
Met enige schroom moest ik vrijdag toegeven dat ook het succes van onze duurzame producten alleen gerealiseerd is door de inzet van onze ambachtelijke ‘Meesters’. Iets wat ik me totaal niet gerealiseerd had. Regelmatig hoor ik vooral bij onze technologische innovaties, als er weer iets nieuws is ontwikkeld de inmiddels legendarische uitspraak van onze ‘Meesters’: het werkt in de praktijk maar werkt het ook in theorie!!!. Dan weet ik dat het weer goed zit, dat er een nieuw succes geboren is.
Ruud Koornstra is duurzaam ondernemer bij Tendris.
ruud@fd.nl
