Belangen beschermen
week 32 / 05-08-2009 Het Financieele Dagblad
Ook al is de politiek met zomerreces en heeft een belangrijk deel van Nederland zich verspreid over zonnige oorden in de wereld, is er een groepje landgenoten achtergebleven die zich voorbereidt op de grote Kopenhagen klimaattop in december van dit jaar. Gelijkgestemde vrijwilligers, NGO’s, studenten, politici, bestuurders en ondernemers hebben door hoe belangrijk deze top is voor het voortbestaan van onze planeet. De Top zou het symbool kunnen worden van de verandering waar de wereld op zit te wachten.
Drastische verbetering van de biodiversiteit, energievoorziening, armoedebestrijding, water en voedselvoorziening en een aangepast economisch systeem zouden het gevolg kunnen zijn. Precies tien jaar geleden werd Kyoto-protocol opgesteld toen Bill Clinton president was van de Verenigde Staten. Toen Clintons opvolger George W. Bush aan de macht kwam, werd het verdrag door hem resoluut afgewezen. In 2006 kwam Clinton op uitnodiging van de Postcode Loterij naar Nederland waar ik hem op Paleis Soestdijk ontmoet heb. Twee van zijn uitspraken zullen mij altijd bijblijven en zijn actueler dan ooit: ‘Om het klimaatprobleem op te lossen, moeten we van de olie af’ en ‘Multinationals en de overheid zijn zeer nauw met elkaar verbonden’. Ze zijn machtig, rijk, zeer goed georganiseerd en hebben een broertje dood de ‘groene revolutie’. Uit eigen ervaring kan hij getuigen van de gigantische invloed van multinationals op het klimaatbeleid die altijd en onmiskenbaar aanwezig is.
Zo heeft Shell, onze nationale Koninklijke trots en het grootste bedrijf van de wereld vorige maand een schikking van 15,5 miljoen dollar getroffen in de zaak van mensenrechtenactivist Ken Saro-Wiwa. Shell werd in de VS voor de rechter gedaagd wegens medeplichtigheid aan de dood van de Nigeriaanse activist die in 1995 met acht andere activisten werd opgehangen. Jarenlang streden zij tegen mensenrechtenschendingen en de onderdrukking van de bevolking en het meewerken aan corruptie en vervuiling door de oliemaatschappij. Chevron wordt beschuldigd van het vervuilen van het regenwoud in Ecuador. Inwoners van de Indonesische provincie Atjeh hebben Exxon Mobil aangeklaagd voor medeplichtigheid aan mensenrechtenschendingen begaan door soldaten die door Exxon zijn ingehuurd om een gasraffinaderij te beschermen.
Het Pentagon maakte zelf bekend dat de voormalige Amerikaanse minister van defensie, Donald Rumsfeld, alternatieve rapporten van de inlichtingendiensten liet maken om de argumenten voor de olie oorlog tegen Irak te versterken. Ook de catastrofale aanslag van de Franse geheime dienst op het Greenpeace-schip de Rainbow Warrior in 1985 en de huichelachtige veroordeling hiervan door Francois Mitterant die, zo zou later blijken, er zelf opdracht toe gegeven had, illustreert onze Westerse ‘beschaving’. Bush-senior heeft ooit gezegd hoe blij hij was dat hij directeur van de CIA is geweest, omdat hij toen pas doorkreeg hoe de wereld in elkaar stak. Vol optimisme werken nu velen aan een betere wereld en iedereen lijkt van goede wil. Maar doorzie wel de grote economische machten die geen middelen schuwen om hun belangen te beschermen.
Ruud Koornstra is duurzaam ondernemer bij Tendris.
ruud@fd.nl
